Πέμπτη, 22 Οκτωβρίου, 2020
19.2 C
Athens

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ 22 Οκτωβρίου

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ Το 1912.... Το αντιτορπιλικό "Ιέραξ", υπό τον κυβερνήτη Αντώνιο Βρατσάνο, απελευθερώνει με άγημά του τα Ψαρά. Την ίδια μέρα, Σώμα Προσκόπων υπό τον οπλαρχηγό του Μακεδονικού Αγώνα...

ΙΣΤΟΡΙΕΣ: Χιλίων χρόνων ο ιστορικός ναός της Καπνικαρέα

Κτίσθηκε το 1054 σε παλαιότερο κατεστραμμένο ναό του 435 μ. Χ. κι εκείνος σε ναό της  θεάς Δήμητρας του 5ου π.Χ. αιώνα.

 

Του Τάσου Κ. Κοντογιαννίδη      

akontogiannidis@yahoo.gr

 Το εκκλησάκι της Καπνικαρέας, αφιερωμένο στα Εισόδια της Θεοτόκου, που δεσπόζει στη μέση της εμπορικής οδού Ερμού της Αθήνας, σε λίγα χρόνια (37), θα συμπληρώσει ζωή 1000 ετών! Χτίστηκε το 1054, επί Βυζαντίου, είναι σταυροειδούς τρουλωτού σχήματος, με παρεκκλήσι στη βόρειο πλευρά στη μνήμη της Αγίας Βαρβάρας.

Σύμφωνα με την παράδοση, ο ναός χτίσθηκε στα ερείπια  παλαιότερου κατεστραμμένου ναού που είχε αναγείρει η Ευδοκία, σύζυγος του αυτοκράτορος Θεοδοσίου Β΄. Η Ευδοκία  επέλεξε να κτίσει έναν νέο ναό, πάνω σε παλιό και κατεστραμμένο αρχαιοελληνικό ναό, της Θεάς Δήμητρας, χρησιμοποιώντας  τα  οικοδομικά υλικά που υπήρχαν, όπως, κίονες με ρωμαϊκά κιονόκρανα, γλυπτά και μαρμάρινες επιγραφές…

Η Ευδοκία ήταν Αθηναία «εθνική», λεγόταν Αθηναΐς, βαπτίσθηκε και πήρε το όνομα Ευδοκία και  μόλις ο αυτοκράτορας Θεοδόσιος Β΄ έγινε 20 ετών, επελέγη ως σύζυγός του, το 421 μ.Χ. Υπήρξε πολύ καλή σύζυγος και χριστιανή  και το 435  απεφάσισε να κτίσει  ναό, που άντεξε περίπου 550 χρόνια, όταν καταστράφηκε  από σεισμό.

Μετά το 1000, η Αθήνα είχε περί τους χίλιους κατοίκους. Τότε ο βυζαντινός αυτοκράτορας Ιωάννης Τσιμισκής, επέβαλε το 950, ειδική φορολογία στους ιδιοκτήτες οικοδομών,  με τεκμήριο τις  καμινάδες κάθε κατοικίας, τον λεγόμενο… καπνικό φόρο.

 

Ιστορίες, Καπνικαρέα, ιστορικός ναός, χιλίων χρόνων,
Η είσοδος με την εικόνα της Θεοτόκου

Οι εντεταλμένοι φοροεισπράκτορες της εποχής  για τον υπολογισμό των καπνοδόχων και για την επιβολή της κατά κλίμακα ανάλογης φορολογίας, ονομάζονταν «καπνικάραι» (καπνικάρηδες), που κατά την παράδοση, προπλήρωναν  τους φόρους που αναλογούσαν  και μετά αφού πρόσθεταν πάνω στο ποσό και ένα επιπλέον σαν αμοιβή, εισέπρατταν το τελικό ποσό από τους πολίτες.

Οι καπνικάρηδες σύχναζαν πέριξ του ναού της Παναγίας και πίστευαν ότι  ήταν προστάτιδα τους! Αν ήταν δυνατόν, να είχαν οι απηνείς αυτοί διώκτες  της ευμάρειας των πολιτών, ανάγκη από την προστασία της Παναγίας…

Ένας τέτοιος καπνικάρης, -κατά την παράδοση-, είδε να σώζεται η βαριά άρρωστη γυναίκα του όταν πήγε και προσκύνησε την Παναγιά. Με αφορμή το θαύμα αυτό, συγκέντρωσε  χρήματα και έχτισε πάνω στα ερείπια του παλιού ναού της συζύγου του αυτοκράτορα  Θεοδοσίου Β΄, Ευδοκίας, το ναό των Εισοδίων της Θεοτόκου, που εξ αιτίας του… καπνικάρη, ονομάστηκε «Καπνικαρέα» και για ένα διάστημα εκκλησία της βασιλοπούλας. Παλαιότερα, λένε, ονομαζόταν Καμουχαρέα από τη λέξη Καμουχά, με την οποία στα χρόνια του Βυζαντίου ονόμαζαν τα χρυσοΰφαντα υφάσματα. Είναι πολύ πιθανόν στην περιοχή να υπήρχαν  εργαστήρια  υφασμάτων.

Μετά την απελευθέρωση της Αθήνας και όταν το 1834 η καθέδρα του Βασιλείου από το Ναύπλιο μεταφέρθηκε στην Αθήνα, υπήρξε σχέδιο κατεδάφισης του ναού το οποίο σώθηκε  με παρέμβαση του σωτήρα πολλών μνημείων της Αθήνας, του βαυαρού βασιλιά Λουδοβίκου, πατέρα του Όθωνα.

Ιστορίες, Καπνικαρέα, ιστορικός ναός, χιλίων χρόνων,
Ο βαυαρός βασιλιάς Λουδοβίκος, πατέρας του Όθωνα που έσωσε το ναό από την κατεδάφιση

Με την πάροδο του χρόνου η φθορά στο εσωτερικό του ναού ήταν εμφανής, από τα κεριά, την  υγρασία και τις εργασίες ηλεκτροδότησης. Το 1930 ο γεννημένος στο Αϊβαλί ζωγράφος Φώτης Κόντογλου, ορίσθηκε από την Μητρόπολη και άρχισε με τους μαθητές του να καθαρίζει και να ζωντανεύει τις μισοκατεστραμμένες  τοιχογραφίες.

Το 1932 ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χρυσόστομος Α΄ παραχώρησε τον ναό στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών  για να κάνουν την πρακτική τους άσκηση οι φοιτητές και οι κληρικοί. Το 2009, ο ναός  τέθηκε υπό την προστασία  της Α΄ Εφορίας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, συντηρητές της οποίας, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο τον επιβλέπουν και τον συντηρούν.

 

Ιστορίες, Καπνικαρέα, ιστορικός ναός, χιλίων χρόνων,
Ο ναός την εποχή του Όθωνα το 1835

Θα πρέπει να σημειωθεί, ότι ο ναός της Καπνικαρέας, εκτός από τους τέσσερις αρχαίους κίονες  που στηρίζουν τον τρούλο και προέρχονται από κατεστραμμένα αρχαία μνημεία, σε βάθος 16 μέτρων βρίσκεται  η οροφή του μετρό που συνδέει την πλατεία Συντάγματος με το Μοναστηράκι. Μεταξύ της σήραγγας του μετρό και του ναού, υπάρχει πηγάδι  βάθους 13 μέτρων  και διαμέτρου 4, όπου πέφτουν μέσα τα νερά του Ηριδανού ποταμού που κατεβαίνει από το Κολωνάκι.

Και δυο γεγονότα από το Αστυνομικό δελτίο που αφορούν τον ναό: Το 1965 ένας Νεοζηλανδός και ένας Καναδός διάλεξαν τον ναό ως ασφαλές σημείο να πουλήσουν ένα κιλό ηρωίνης. Αγοραστής ήταν ένας… αστυνόμος!

Και το 1976, μια 25χρονη ψυχοπαθής κατά την ακολουθία των παθών, γδύθηκε και παρέμεινε γυμνή στη μέση του ναού, λέγοντας  στους αστυνομικούς που την συνέλαβαν, ότι ήθελε να εμφανισθεί έτσι μπροστά στον  Χριστό, όπως τον έφερε στον κόσμο η μητέρα  του…

Ιστορίες, Καπνικαρέα, ιστορικός ναός, χιλίων χρόνων,
Ο ναός όπως είναι σήμερα

 

Τα πιο πρόσφατα στη κατηγορία

Εορτολόγιο:Ποιοι γιορτάζουν σήμερα;

Χρόνια πολλά σ' όσους γιορτάζουν σήμερα! Χριστιανικό ΕορτολόγιοΟρθόδοξη Εκκλησία Αβερκίου, επισκόπου Ιεραπόλεως, προστάτη του κρασιού στη...

Καιρός: Τοπικές βροχές και καταιγίδες σήμερα

Στη νότια νησιωτική χώρα θα σημειωθούν βροχές και καταιγίδες κατά τόπους ισχυρές που βαθμιαία θα εξασθενήσουν. Στην υπόλοιπη χώρα γενικά αίθριος θα...

Μόσιαλος: Η ανάρτησή του για την ανοσία της αγέλης – Το σκίτσο με τον...

Ο Ηλίας Μόσιαλος, καθηγητής της Πολιτικής Υγείας στο London School of Economics, με μια ανάρτησή του στο Facebook και ένα σκίτσο με...

Σε ύψιστη επιφυλακή στον Έβρο οι Ένοπλες Δυνάμεις – Φήμες για επίσκεψη Ερντογάν(φωτό)

Ενώ το βλέμμα (δημοσιογραφικά) είναι στραμμένο στην ανατολική Μεσόγειο με τις βόλτες του Ορούτς Ρέις, στον Έβρο «τρέχουν» παράλληλα οι εργασίες ανύψωσης...

Ραντεβού μέσω Facebook: Έρχεται στην Ελλάδα η νέα υπηρεσία dating

Το Facebook έκανε γνωστό ότι θέτει σε λειτουργία τη νέα υπηρεσία «ραντεβού» σε 32 ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα....

Νέος Πτωχευτικός: Ποιοι και γιατί κινδυνεύουν να χάσουν την κατοικία τους – Οι “γκρίζες...

Στη Βουλή προς ψήφιση εισάγεται ο νέος Πτωχευτικός Κώδικας σε εναρμόνιση με την Ευρωπαϊκή Οδηγία 1023/2013 και προβλέπει δύο ρυθμιστικές του ιδιωτικού...
Κορωνοϊός: Στα 536 τα θύματα

Κορωνοϊός: Στα 536 τα θύματα

Στους 536 ανέρχονται οι θάνατοι από επιπλοκές του κορονοϊού στη χώρα μας. Τελευταία θύματα, ένας 86χρονος, ο οποίος νοσηλευόταν...

Ακολουθήστε μας

7,492ΥποστηρικτέςΚάντε Like
133ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
949ΑκόλουθοιΑκολουθήστε

Λαϊκό Θέατρο Σκιών

Τα νέα και τα βίντεο του Καραγκιόζη

Διαβάστε Επίσης

ΙΣΤΟΡΙΕΣ: Ο ζιγκολό που πρόδωσε Άγγλους αξιωματικούς στους καραμπινιέρους

Έδρασε επί κατοχής με την ηθοποιό Ντιριντάουα, τον ανακάλυψαν στην Ιταλία Άγγλοι πράκτορες και...

ΙΣΤΟΡΙΕΣ: Ο μεγάλος έρωτας του Λόρδου Βύρωνα και της Τερέζας

Ένα πρωινό, του Δεκέμβρη του 1824, ο Γεώργιος Ψύλλας δέχτηκε στο σπίτι του, την...

ΙΣΤΟΡΙΕΣ: Πώς κατεστράφη ο Παρθενώνας από τον Μοροζίνι

Πώς έπληξε η βόμβα το μνημείο του παγκόσμιου πολιτισμού για να το μάθει και...

ΙΣΤΟΡΙΕΣ: Αεροπειρατεία από 6 της ΟΚΝΕ με… σουγιάδες!

Ενώ ο εμφύλιος πόλεμος  μαίνεται  το 1948 στα Ηπειρωτικά βουνά και κυρίως στην Μουργκάνα,...

Ο ιστοχώρος χρησιμοποιεί cookies για τη βελτιστοποίηση της εμπειρίας του χρήστη. Με τη χρήση αυτού του ιστοχώρου, αποδέχεστε τη χρήση των cookies.Αποδοχή