Κριτική για φαινόμενα θεσμικής κρίσης και απονομιμοποίησης του πολιτικού συστήματος με σαφή αποδέκτη την κυβερνητική πολιτική, εμπεριείχαν οι παρεμβάσεις του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Καραμανλή καθώς και του πρώην προέδρου του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελου Βενιζέλου, που ήταν οι κεντρικοί ομιλητές στην εκδήλωση για τα 15 χρόνια από την έκδοση της εφημερίδας «δημοκρατία».
«Δεν αρκεί να λέμε ότι η Δημοκρατία υπάρχει. Οφείλουμε να εξετάζουμε αν λειτουργεί όπως πρέπει. Αν οι θεσμοί της παραμένουν ανθεκτικοί. Αν οι εγγυήσεις που συγκροτούν το Κράτος Δικαίου παραμένουν αξιόπιστες. Αν οι πολίτες εμπιστεύονται τους θεσμούς και το πολιτικό σύστημα. Γιατί θεμέλιο της Δημοκρατίας είναι η εμπιστοσύνη και η συμμετοχή των πολιτών. Γιατί χωρίς εμπιστοσύνη καμιά Δημοκρατία δεν μπορεί να σταθεί όρθια», ήταν ένα από τα κεντρικά μηνύματα της ομιλίας του Κώστα Καραμανλή.
Είπε ακόμη ο Κώστας Καραμανλής: «Η αλήθεια είναι ότι ένα ολοένα διευρυνόμενο τμήμα της κοινωνίας θεωρεί ότι οι θεσμοί δεν λειτουργούν με την πληρότητα που απαιτείται. Ότι το Κοινοβούλιο υποβαθμίζεται. Ότι η Δικαιοσύνη επηρεάζεται. Ότι τα ΜΜΕ χειραγωγούνται. Ότι οι κυβερνήσεις δεν ακούνε και δεν καταλαβαίνουν. Ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται ερήμην τους. Ότι η πολιτική ασκείται με όρους κλειστών συστημάτων, χωρίς έγνοια, χωρίς αναφορά, στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.
Όταν αυτή η αντίληψη γενικεύεται και παγιώνεται ως πεποίθηση, ακόμα κι αν δεν ανταποκρίνεται απολύτως στην πραγματικότητα, τότε οδηγούμαστε σε κρίση εμπιστοσύνης. Κρίση αντιπροσώπευσης, κρίση αμφισβήτησης των θεσμών, κρίση απονομιμοποίησης του πολιτικού συστήματος. Τότε δοκιμάζεται η Δημοκρατία και η ποιότητά της. Μη κρυβόμαστε. Τα φαινόμενα αυτά και υπαρκτά είναι και συνεχώς ογκούμενα. Σε όλον τον κόσμο, στην Ευρώπη και στην χώρα μας».
Ο Κώστας Καραμανλής αναφέρθηκε στην υποβάθμιση της Βουλής και έφερε σαν παράδειγμα τις Εξεταστικές Επιτροπές. Είπε χαρακτηριστικά: «Απαξιώνεται η Βουλή στα μάτια των πολιτών όταν αισθάνονται ότι οι Εξεταστικές Επιτροπές για παράδειγμα λειτουργούν προσχηματικά ή παρελκυστικά».
Ειδική αναφορά έκανε και στην Δικαιοσύνη σε αναφορά με την διερεύνηση των υποκλοπών: «Το κύρος της Δικαιοσύνης είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίζεται η εμπιστοσύνη των πολιτών. Η ποιότητα της Δημοκρατίας δεν κινδυνεύει μόνο όταν η Δικαιοσύνη παύει να είναι ανεξάρτητη. Κινδυνεύει ήδη από την στιγμή που η ανεξαρτησία της τεθεί υπό αμφισβήτηση. Η δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων πολιτικών αρχηγών, υπουργών, ανώτερων στρατιωτικών, δημοσιογράφων και άλλων δεν έπεισε ότι δόθηκαν απαντήσεις στα καίρια ερωτήματα που προέκυψαν, αναφορικά με τη νομιμότητα, την σκοπιμότητα, τους λόγους που έγιναν, τις εγκρίσεις που δόθηκαν, το περιεχόμενό τους. Ο χρόνος κύλησε, τα γεγονότα έπαψαν να απασχολούν την επικαιρότητα, η πολιτική αντιπαράθεση κόπασε. Για την μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών όμως τα αναπάντητα ερωτήματα μένουν και ρίχνουν την σκιά της αμφισβήτησης στην εύρυθμη λειτουργία της Δικαιοσύνης».
Κριτική άσκησε και στην λειτουργία των Μέσων Ενημέρωσης: «Η αποστολή του Τύπου δεν είναι να εξωραΐζει καταστάσεις, ούτε να λιβανίζει τις εξουσίες. Είναι να τις ελέγχει με αυστηρότητα, όποιες και αν είναι, όσο ψηλά και αν βρίσκονται».
Αναφέρθηκε και στον Ευάγγελο Βενιζέλο που τον διαδέχθηκε στο βήμα λεγοντας: «Χαίρομαι ιδιαίτερα που βρίσκομαι σε αυτή την συνάντηση μαζί με έναν πολιτικό, που μας χωρίζουν πολλά και γνωστά. Διαφορετική αφετηρία, διαφορετικά κόμματα, άλλες κυβερνήσεις, πολιτικές αντιπαραθέσεις, κοινοβουλευτικοί διαξιφισμοί.
Μας ενώνουν όμως περισσότερα. Η πίστη στο δημοκρατικό πολίτευμα, στον πολιτισμένο διάλογο, στην παράθεση στέρεης επιχειρηματολογίας. Ο σεβασμός στην άλλη άποψη. Η αγάπη για την πατρίδα, την υψηλή πολιτική, και μάλιστα με όρους «μεταπολιτικής» όπως την προσδιόρισε ο ίδιος. Η αγάπη για τα καλά Ελληνικά. Ίσως πάνω απ΄ όλα η αγάπη για τη Θεσσαλονίκη. Με άλλα λόγια έναν πολιτικό που χαίρεσαι να τον έχεις συνομιλητή», κατέληξε στην ομιλία του ο πρώην πρωθυπουργός.
Ευ. Βενιζέλος: Η δοκιμασία δοκιμάζεται ως ιστορική και αξιακή οντότητα
«Η δημοκρατία είναι ιστορική κατάκτηση των τριών τελευταίων αιώνων, μια κατάκτηση της νεοτερικότητας, ένα επίτευγμα της Δύσης. Που τώρα δοκιμάζεται συνολικά ως ιστορική, αξιακή, θεσμική και γεωπολιτική οντότητα», ανέφερε μεταξύ άλλων στην δική του παρέμβαση ο Ευ. Βενιζέλος
Η εκδήλωση
Συντονιστής της συζήτησης με θέμα την «Κρίση της Δημοκρατίας σήμερα», είναι ο αρθρογράφος της εφημερίδας και διευθυντής της «Εστίας», Μανώλης Κοττάκης, ενώ για το έργο του και τη διαχρονική προσφορά του στον ελληνικό πολιτισμό θα τιμηθεί ο σκηνοθέτης Γιάννης Σμαραγδής.
Παρόντες στην εκδήλωση ο πρώην πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος, οι πρώην πρωθυπουργοί Αντώνης Σαμαράς και Βασιλική Θάνου, ο πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης ο Υπ. Αμυνας Νίκος Δένδιας, o πρόεδρος του Ομίλου Aegean Δημήτρης Μελισσανίδης, ο εκδότης της Ναυτεμπορικής Γιώργος Μελισσανίδης, ο επικεφαλής της Metlen, Ευάγγελος Μυτιληναίος.
Στην κατάμεστη αίθουσα βρίσκονται επίσης οι Γιάννης Βαληνάκης, Γιώργος Βλάχος, Μάριος Σαλμάς, Βασίλης Κόκκαλης, Βύρων Πολύδωρας, Γιώργος Λιάνης, Έλενα Κουντουρά, Νίνα Κασιμάτη, Δώρα Αυγέρη, Κώστας Ζαχαριάδης, Νίκος Νικολόπουλος, Γιάννης Μάζης, Λάκης Λακόπουλος, Άρης Σπηλιωτόπουλος, Αντώνης Παπαγιαννίδης, Λευτέρης Ζαγορίτης.
Σκωπτική δήλωση Σαμαρά
Στο αγροτικό αναφέρθηκε με μία σκωπτική δήλωση ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, προσερχόμενος στην εκδήλωση: «Το σίγουρο είναι ότι αυτοί που βρίσκονται στα μπλόκα δεν κερδίζουν κάθε τόσο το τζόκερ, αυτό έχω να πω», ανέφερε ο κ. Σαμαράς παίρνοντας θέση υπέρ των αγροτών και σχολιάζοντας τα όσα αποκαλύπτονται στην Εξεταστική.
