Επιστήμονες στη Σκωτία ανακοίνωσαν μια σημαντική ανακάλυψη στην έρευνα για τον καρκίνο του εντέρου, εντοπίζοντας έναν νέο μηχανισμό εξάπλωσης της νόσου.
Σύμφωνα με τα ευρήματά τους, τα καρκινικά κύτταρα μπορούν να αλλάξουν μορφή και να μετατραπούν σε κύτταρα δέρματος ή μυϊκά κύτταρα, γεγονός που ενισχύει την ικανότητά τους να διασπείρονται στον οργανισμό. Η εξέλιξη αυτή ανοίγει νέους δρόμους για την κατανόηση και αντιμετώπιση της νόσου, η οποία εμφανίζεται ολοένα και συχνότερα σε άτομα νεότερης ηλικίας.
Η μελέτη, που διεξήγαγαν το Cancer Research UK Scotland Centre και το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, διαπίστωσε ότι ένα κρίσιμο βήμα στην επιθετική μορφή του καρκίνου του εντέρου είναι η απώλεια της αρχικής ταυτότητας των κυττάρων, μια διαδικασία γνωστή ως «κυτταρική πλαστικότητα». Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ασθένεια εξαπλώνεται όταν τα κύτταρα του παχέος εντέρου αρχίζουν να μοιάζουν με κερατινοκύτταρα (που αποτελούν το δέρμα) ή μυϊκά κύτταρα.
Μια πρόσφατη μελέτη της Αμερικανικής Εταιρείας Καρκίνου, που δημοσιεύτηκε στο The Lancet Oncology, έδειξε ότι τα ποσοστά καρκίνου του εντέρου σε ενήλικες ηλικίας 25-49 ετών αυξάνονται σε 27 από τις 50 χώρες που εξετάστηκαν, με ταχύτερη αύξηση στις νέες γυναίκες στη Σκωτία και την Αγγλία σε σύγκριση με τους νέους άνδρες. Η Σκωτία επηρεάζεται δυσανάλογα, με περίπου 4.000 διαγνώσεις ετησίως, σύμφωνα με το Cancer Research UK.
Τα ευρήματα της μελέτης
Η τελευταία μελέτη διαπίστωσε ότι τα καρκινικά κύτταρα του εντέρου μπορούν να μετετραπούν σε κύτταρα δέρματος, τα οποία αντέχουν σε πολύ πιο σκληρές καθημερινές συνθήκες λόγω της προστατευτικής τους λειτουργίας στο εξωτερικό του σώματος, καθώς και σε μυϊκά κύτταρα, τα οποία επίσης θεωρούνται πιο ανθεκτικά.
Η μελέτη εξέτασε επίσης ένα συγκεκριμένο γονίδιο, το Atrx, το οποίο έχει ήδη σχετιστεί με τις επιθετικές μορφές του καρκίνου του εντέρου. Χρησιμοποιώντας δείγματα από ποντίκια και ανθρώπινα ιστό, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η απώλεια αυτού του γονιδίου οδηγούσε σε αύξηση των μεταστατικών όγκων, οι οποίοι εξαπλώνονταν από το έντερο στο ήπαρ, τους λεμφαδένες και το διάφραγμα. Καθοριστικό για την ικανότητα των καρκινικών αυτών κυττάρων να εξαπλώνονται, είναι το γεγονός ότι χάνουν τα χαρακτηριστικά των εντερικών κυττάρων και μεταμορφώνονται σε κύτταρα που μοιάζουν με κερατινοκύτταρα ή μυϊκά κύτταρα.
Οι ερευνητές ελπίζουν ότι η αναγνώριση και η πρόληψη αυτής της διαδικασίας θα μπορούσε να κάνει τις υπάρχουσες θεραπείες πιο αποτελεσματικές και να σταματήσει την εξάπλωση του καρκίνου.
«Με όλο και περισσότερους νέους να διαγιγνώσκονται με καρκίνο του εντέρου, είναι ζωτικής σημασίας να κατανοήσουμε πώς αναπτύσσεται και εξαπλώνεται αυτή η ασθένεια» δήλωσε ο Δρ. Κέβιν Μάιαντ, συγγραφέας της μελέτης και ερευνητής στο Ινστιτούτο Γενετικής και Καρκίνου του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου και το Cancer Research UK Scotland Centre.
«Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία του καρκίνου και η πρόληψη της εξάπλωσής του σε άλλα μέρη του σώματος προσφέρουν τις καλύτερες πιθανότητες για θετική έκβαση για τους ασθενείς, γι’ αυτό η έρευνα σαν αυτή, που μπορεί να οδηγήσει σε νέους τρόπους να σταματήσει αυτή η εξάπλωση, δίνει μεγάλη ελπίδα» δήλωσε η Δρ. Καθρίν Έλιοτ, διευθύντρια έρευνας του Cancer Research UK.
«Ο καρκίνος του εντέρου αποτελεί παγκόσμιο πρόβλημα που αυξάνεται συνεχώς, γι’ αυτό και επενδύσαμε 5,5 εκατομμύρια λίρες στο πρόγραμμα CRC-STARS (Colorectal Cancer – Stratification of Therapies through Adaptive Responses), που ηγείται το Cancer Research UK Scotland Institute. Το πρόγραμμα αυτό θα συγκεντρώσει πάνω από 40 ειδικούς στον καρκίνο του εντέρου, συμπεριλαμβανομένων των ερευνητών που εργάστηκαν σε αυτή τη μελέτη, με στόχο να βρεθούν νέοι και πιο ήπιοι τρόποι για την αντιμετώπιση αυτής της νόσου», κατέληξε.
Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Nature», χρηματοδοτήθηκε από το Medical Research Council και το European Research Council.
