Φως στην αθέατη πλευρά κρίσιμων περιόδων της διακυβέρνησης του, αλλά και της θητείας του στην προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ ρίχνει ο Α. Τσίπρας μέσα από το βιβλίο του «Ιθάκη», που από σήμερα το πρωϊ βρίσκεται στις προθήκες των βιβλιοπωλείων.
Οι έως τώρα προδημοσιεύσεις κάποιων αποσπασμάτων «αποδείχτηκαν» μάλλον κατώτερες του επιπλέουν υλικού, που περιλαμβάνεται στο έργο του με τον ίδιο πρωταγωνιστή και αφηγητή. Ο Α. Τσίπρας προχωρά σε βαρυσήμαντες αποκαλύψεις, αξιολογώντας πρόσωπα και καταστάσεις, από μια διαφορετική πλέον σκοπιά με αρκετή δόση αυτοκριτικής, καθιστώντας σαφή και την πρόθεση του να επαναπροσδιορίσει τις σχέσεις του με πολλούς απ’ τους πρώην συντρόφους του.
Νέα διάσταση δίνει μέσα από την συγγραφή του βιβλίου του στα όσα εκτυλίχθηκαν στο παρασκήνιο την επομένη της παραιτήσεως του από την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς αποκαλύπτει ότι όχι μόνο δεν άφησε στα κρύα του λουτρού τους συντρόφους του, αλλά προσπάθησε να μεριμνήσει για την διαδοχή του.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το κεφάλαιο που ο κ. Τσίπρας αναφέρεται στις εσωκομματικές πιέσεις που δέχθηκε αλλά και στις κινήσεις που έκανε όταν έχασε τις εκλογές του 2023. Αναφέρεται στην πρόταση που έκανε στην Εφη Αχτσιόγλου να ηγηθεί του ΣΥΡΙΖΑ, την οποία διαβεβαιώσε ότι θα ήταν συνεχώς δίπλα της. Το ίδιο έκανε και με τον Αλέξη Χαρίτση. Κανείς όμως από τους δύο δεν δέχθηκε. Ο Αλέξης Τσίπρας κατέληξε να προτείνει στα δύο αυτά στελέχη την αρχηγεία του κόμματος καθώς μετά τις εκλογές του 2023 ο γνωστός επικοινωνιολόγος και νυν συνεργάτης του Νίκος Μαρατζίδης του είχε πει: «Εσύ είσαι τελειωμένος». Και συνέχισε με μια ακόμα σκληρή παρομοίωση. «Είσαι σαν τους Εβραίους κρατούμενους που τους πήγαιναν μεταγωγή στο Άουσβιτς. Και είσαι στον σταθμό πριν επιβιβαστείς στο τρένο. Έχεις δυο επιλογές. Ή να επιβιβαστείς, για να βρεθείς μετά από κάποιες μέρες στα κρεματόρια, ή να επιχειρήσεις να το σκάσεις, που και πάλι οι περισσότερες πιθανότητες είναι να σε πυροβολήσουν».
Οταν πρότεινα σε Αχτσιόγλου – Χαρίτση την αρχηγία του ΣΥΡΙΖΑ
«Η σκέψη μου για μια ομαλή μετάβαση πήγε αρχικά στην Έφη Αχτσιόγλου…Θα ήταν ο απόλυτος αιφνιδιασμός για τον Μητσοτάκη…Σκόπευα να σταθώ δίπλα της σε κάθε στιγμή της προεκλογικής καμπάνιας . Να τη στηρίξω και εντός του κόμματος με όλες μου τις δυνάμεις (σ.σ. εννοεί για τις εκλογές του Ιουνίου 2023)…Θα εμφανιζόμουν στη Βουλή και την ίδια μέρα θα συνεδρίαζε η Κ.Ο, θα πρότεινα στην Αχτσιόγλου να αναλάβει την ηγεσία της. Εγώ θα παρέμενα Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, καθώς για την αλλαγή του επικεφαλής του κόμματος, απαιτείται συνέδριο και επίσημη εκλογική διαδικασία. Η Αχτσιόγλου θα γινόταν το πρόσωπο της παράταξης…Ζήτησα από την Αχτσιόγλου να έρθει επειγόντως στην Κουμουνδούρου. Παρόντες στη συνάντηση ήταν και ο Καλογήρου και ο Μαραντζίδης…Η αντίδρασή της με ξάφνιασε. Ήταν ιδιαίτερα επιφυλακτική, στα όρια της άρνησης…Τα επιχείρηματά της, ομολογώ, δεν μου φάνηκαν καθόλου πειστικά. Μου είπε πως ποτέ δεν της είχε περάσει από το μυαλό η προοπτική να ηγηθεί του ΣΥΡΙΖΑ και ότι ένιωθε ανέτοιμη για ένα τέτοιο βάρος. Ανέφερε επίσης την οικογένειά της και τις δυσκολίες που θα είχε να ισορροπήσει ανάμεσα στις απαιτήσεις του ρόλου και τις ανάγκες του μικρού της παιδιού…Η στάση της με αιφνιδίασε…Την επομένη το πρωί μου τηλεφώνησε και μου μετέφερε την οριστική της άρνηση. Απογοητεύτηκα. Ήταν μια μεγάλη ευκαιρία για το κόμμα, αλλά και για την ίδια…»
«Το εκλογικό αποτέλεσμα της 25ης Ιουνίου 2023 ήταν το αναμενόμενο…Έπρεπε να παραιτηθώ…Ήταν η επιβεβαίωση της εσωτερικής επιλογής που είχε αρχίσει να σχηματοποιείται από την προεκλογική περίοδο του Μαϊου…Καθυστέρησα μια ακόμα μέρα. Ηθελα να εξαντλήσω κάθε δυνατότητα να υπάρχει συνέχεια και ομαλή μετάβαση του κόμματος την επόμενη μέρα…Φώναξα τον Αλέξη Χαρίτση στο Σούνιο. Πίστευα ότι ήταν ο μόνος που θα μπορούσε, εφόσον εκλεγεί, να εξασφαλίσει, αν όχι τη συναίνεση, τουλάχιστον την ανοχή….Χωρίς περιστροφές του ανακοίνωσα την απόφασή μου να παραιτηθώ και του ζήτησα να δεχθεί να είναι υποψήφιος για επόμενος πρόεδρος του κόμματος…Στο άκουσμα της απόφασής μου να φύγω και ακόμα περισσότερο στην πρόστασή μου να θέσει υποψηφιότητα, σκοτείνιασε. Μου είπε, τελικά, ότι δεν αισθάνεται έτοιμος να αναλάβει ένα τόσο μεγάλο βάρος. Και μου ζήτησε να μην παραιτηθώ…».
Η συνάντηση με Κασσελάκη και Τάιλερ
«Τον Κασσελάκη τον είχα γνωρίσει στα τέλη του 2022, όταν τον είχε προτείνει ο Πολάκης, ως μια καλή περίπτωση υποψηφίου από την ομογένεια για το ψηφοδέλτιο Επικρατείας…Παρά το τζετ λαγκ (σ.σ. στα τέλη Αυγούστου περίπου του 2023 μετά από επιστροφή από τις ΗΠΑ), τον δέχθηκα στο σπίτι μου με τον σύζυγό του Τάιλερ.. Προς έκπληξή μου , γρήγορα συνειδητοποίησα ότι είχε έρθει για να μου ανακοινώσει την απόφασή του να είναι υποψήφιος για την προεδρία του κόμματος…Προσπάθησα να τον αποθαρρύνω…Όταν έφυγαν, η Μπέττυ γυρίζει και μου λέει: Αυτός θα φάει τα μούτρα του. Γιατί το λές; Δεν άκουσες τι με ρώτησε; Σκοπεύουν να αποκτήσουν παιδιά και η αγωνία του είναι πως θα τα μεγαλώσουν στο Μαξίμου. Και τι του απάντησες; Αγάπη να υπάρχει και όλα γίνονται. Τι να του απαντήσω; Τελικά έπεσα έξω στην εκτίμησή μου. Ο Κασσελάκης εξελέγη. Ή μάλλον οι άλλοι υποψήφιοι, και κυρίως η Αχτσιόγλου, κατάφεραν να χάσουν από τον Κασσελάκη. Και το ξύλο δεν το έφαγε αυτός. Αρχισε να το τρώει ο ΣΥΡΙΖΑ από την επομένη μέρα της εκλογής….Ο κόσμος του ΣΥΡΙΖΑ, απογοητευμένος από την ήττα και την παραίτησή μου, έψαχνε να βρει τρόπο να τιμωρήσει αυτό τον μηχανισμό. Και ο Κασσελάκης αποδείχτηκε ο κατάλληλος τιμωρός με το αγγελικό πρόσωπο. Ήταν ένας πρόεδρος απολύτως ανάρμοστος για το κόμμα του. Δεν γνώριζε ούτε τα βασικά της ελληνικής πολιτικής σκηνής, ούτε τα βασικά της σύγχρονης ελληνικής Πολιτικής Ιστορίας. Η εικόνα του στην αρχή ήταν λίγο κωμικοτραγική…».
Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρεται και στην παρέμβαση που έκανε προκειμένου να μην διασπαστεί ο ΣΥΡΙΖΑ μετά την νίκη του Στέφανου Κασσελάκη. «Παρά την απόφασή μου να μην ασχοληθώ, δεν άντεξα και ζήτησα να δω τον Νάσο Ηλιόπουλο σε μια προσπάθεια να προλάβω τη διάσπαση. Τον υποδέχθηκε στο γραφείο μου και του εξήγησα ότι θα ήταν τεράστιο πολιτικό λάθος η αποχώρησή τους. Και ότι δεν μπορούν να αποφασίζουν παρασυρόμενοι από το κλίμα της βάσης που τους υποστηρίζει. Με άκουσε με προσοχή. Στο τέλος ζήτησε να με αγκαλιάσει φεύγοντας, σαν να ήταν η στιγμή του αποχωρισμού – ή του πολιτικού απογαλακτισμού».
Το τηλεφώνημα του Ομπάμα
Ο Αλέξης Τσίπρας αποκαλύπτει και μία τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Αμερικανό πρόεδρο Μπάρακ Ομπάμα μετά το δημοψήφισμα και λίγη ώρα πριν ξεκινήσει η σημαντική Σύνοδος Κορυφής που κατέληξε στο τρίτο μνημόνιο: «Αφού μου έδωσε συγχαρητήρια για το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος, μου είπε: «Έχω ένα καλό και ένα κακό νέο να σου μεταφέρω». «Να ξεκινήσουμε από το καλό;», «Το καλό είναι ότι μετά τη νίκη σου στο δημοψήφισμα, είσαι ο κυρίαρχος των πολιτικών εξελίξεων στην Ελλάδα». «Και το κακό;» «Το κακό νέο είναι ότι έχουν συσπειρωθεί απέναντι σου δυνάμεις που θέλουν σήμερα να τορπιλίσουν τη διαπραγμάτευση και τα πράγματα είναι πολύ σοβαρά.Υπάρχει ένα ισχυρό μπλοκ, που θέλει, για λόγους κυρίως πολιτικούς, να μην ολοκληρωθεί η διαπραγμάτευση και να οδηγηθείτε στο εθνικό νόμισμα. Δεν μπορώ να σου πω λεπτομέρειες, αλλά ένα πράγμα που ζητώ, να είσαι ψύχραιμος. Και να ξέρεις ότι εμείς θα είμαστε καθ’ όλη τη διάρκεια on board, θα παρακολουθούμε τις εξελίξεις και παρασκηνιακά θα παρέμβουμε αν χρειαστεί».
Το θρίλερ της 17ωρης διαπραγμάτευσης
Ο πρώην πρωθυπουργός αναφέρεται και στις δραματικές ώρες της 17ωρης διαπραγμάτευσης λίγο πριν ληφθεί η τελική απόφαση. «Στάθηκα απέναντί τους και τους είπα με ορθωμένη φωνή και χωρίς καμιά διάθεση για παζάρια: «Εντάξει, μπορείτε να γυρίσετε πίσω και να πείτε στους λαούς την απόφαση να διώξετε την Ελλάδα από την Ευρωζώνη. Αλλά να το πείτε καθαρά: ήταν δική σας η ευθύνη. Γιατί αυτό που ζητάτε δεν είναι συμφωνία· είναι εξευτελισμός. Και δεν είμαστε χώρα που ηττήθηκε σε πόλεμο, είμαστε μια χώρα που διαπραγματεύεται με αξιοπρέπεια. Μην το ξεχνάτε αυτό» (…) Δεν άντεξα άλλο. Σηκώθηκα και έφυγα χωρίς να κοιτάξω πίσω. Ανέβηκα στον επάνω όροφο, κοίταξα τους δικούς μου στα μάτια και τους είπα, απλά, κουρασμένα: «Τελείωσε». Θυμάμαι ακόμη καθαρά, σαν να ήταν χθες, τη σκηνή μέσα στο ασανσέρ. Ήμασταν αμίλητοι, εγώ, οι αστυνομικοί και η Ελένη, η γραμματέας μου, με ένα βλέμμα γεμάτο αγωνία. Έσπασα τη σιωπή: «Αυτή τη στιγμή είμαστε στη δραχμή, παιδιά. Έχουν τελειώσει όλα». Μπήκα στο γραφείο της ελληνικής αντιπροσωπείας. Εκεί διαμόρφωσα μια πρώτη εικόνα για το πολιτικό κλίμα στην Ελλάδα που ήταν στη γραμμή «Μην κάθεσαι άλλο, σήκω και φύγε, this is a coup!». Στην αίθουσα ήταν ο Δραγασάκης. Καθόταν σκυφτός σε μια καρέκλα, με τους αγκώνες στηριγμένους στο τραπέζι και τα χέρια να κρατάνε το κεφάλι του. Ήταν αποκαμωμένος και ψυχικά διαλυμένος. Του λέω: «Γιάννη, θα αντέξουν οι τράπεζες;». «Δεν ξέρω», μου απάντησε. Ο Παππάς, πιο ενθουσιώδης και εύφλεκτος από χαρακτήρα, είπε: «Πάμε να φύγουμε, να τους ξεφτιλίσουμε εμείς» (…) Ξανακατεβαίνω κάτω (…) Αυτοί ξανά τα ίδια. «Αυτό είναι ντροπή», τους λέω, «δεν έχει κανένα νόημα να το συνεχίσουμε» — και φεύγω ξανά. «Σταματάμε εδώ. Γεια σας!». Για δεύτερη φορά έφυγα από την αίθουσα (…) Όπως κατευθυνόμουν για το γραφείο μας, περπατώντας στον διάδρομο, αισθάνθηκα να με ακολουθεί κάποιος τρέχοντας. Ήταν ένας εύσωμος Γάλλος αστυνομικός, που ερχόταν ασθμαίνοντας προκειμένου να με σταματήσει και από πίσω του ακολουθούσε ο Ολάντ. Μπήκαμε μαζί στο μικρό καναπέ, ο ένας στη μια άκρη και ο άλλος στην άλλη, και άρχισε να μου λέει: «Όχι, Αλέξη, δεν πρέπει να το κάνουμε αυτό. Πρέπει να μείνουμε να ανατρέψουμε αυτή την απόφαση» (…) Μετά τον Ολάντ, ήρθε στο γραφείο μας ο Τουσκ, για να μου πει ότι θα έπαιρνε άμεσα πρωτοβουλία να γεφυρώσει τις διαφορές ώστε να καταλήξουμε σε συμφωνία. «Δεν πρόκειται να φύγουμε», μου είπε, «αν δεν κλείσουμε τη συμφωνία» (…) Όταν τελείωσαν οι διαπραγματεύσεις και καταφέραμε να φτάσουμε σε συμφωνία, ήρθε η Μέρκελ, αποκαμωμένη και κουρασμένη, και μου είπε: «Αλέξη, έχω κάνει στη ζωή μου χιλιάδες ώρες διαπραγματεύσεων. Έχω βρεθεί σε διαπραγματεύσεις για την Ουκρανία, για τον Πούτιν… αυτό το πράγμα όμως δεν το έχω ξαναζήσει».
Οι διαπραγματεύσεις με τον Καμμένο
Στο βιβλίο του Α. Τσίπρας περιγράφει με αναλυτικό τρόπο τις διαβουλεύσεις που έκανε τον Σεπτέμβρη του 2015 για τον σχηματισμό κυβέρνησης, αναφερόμενος στην συμφωνία του με τον Π. Καμμένο και τον αποκλεισμό της συμμετοχής του Σ. Θεοδωράκη, τότε επικεφαλης του Ποταμιού, στην διακυβέρνηση της χώρας.
Ειδικότερα, για την συνάντησή του και τα όσα ειπώθηκαν με τον Πανό Καμμένο στην Κουμουνδούρου ο Αλέξης Τσίπρας αποκαλύπτει ότι ο πρόεδρος των ΑΝΕΛ του είπε: «Εγώ θέλω το Υπουργείο Άμυνας και δεν θα σου βάλω κανέναν όρο, δεν θέλω να είμαι Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης. Θέλω το Υπουργείο Άμυνας γιατί αυτό ήταν το όνειρό μου. Θέλω να συμμετέχω σε αυτή την προσπάθεια. Μαζί θα φτιάξουμε μια νέα εθνική ενότητα. Εσύ θα είσαι ο Άρης Βελουχιώτης και εγώ ο Ναπολέων Ζέρβας». Ο κ. Τσίπρας εξιστορεί λέγοντας πως «πέρα από τις συνηθισμένες υπερβολές του, που τις ανέμενα, ομολογώ ότι με εξέπληξε η στάση του… «Ηρέμησε Πάνο! Σ’ ευχαριστώ και μου ακούγεται πολύ ωραίο όλο αυτό για την εθνική συμφιλίωση, αλλά τώρα χρειάζομαι τη μέγιστη δυνατή στήριξη και πλειοψηφία. Καταλαβαίνεις γιατί. Σκέφτομαι, λοιπόν, να προτείνω και στον Θεοδωράκη να συμμετάσχει στην Κυβέρνηση». «Μην τον φέρεις αυτόν. Θα μας διαλύσει, θα τα δίνει όλα στους έξω» (σ.σ.απάντησε ο Καμμένος ). Σε άλλο σημείο λέει: «Όμως όσα φέρνει η ώρα δεν τα φέρνει ο χρόνος. Ανεβαίνοντας με τα πόδια της σκάλες της Κουμουνδούρου, κάποια στιγμή ο Θεοδωράκης φτάνει στον όροφο που ήταν το γραφείο του Λαφαζάνη. Τον συναντάει στον διάδρομο και ο Λαφαζάνης του απευθύνεται: «Τι θες εσύ εδώ; Μην κάνεις τον κόπο, πρόλαβε ο άλλος». «Τι εννοείς;» απαντάει εκείνος, «Ήταν πάνω με τον Καμμένο. Τελείωσε τα βρήκαμε» του είπε.
