Η νέα ρύθμιση για τις συντάξεις χηρείας καταργεί οριστικά την περικοπή μετά την τριετία και επαναφέρει το ποσοστό στο 70% της σύνταξης του θανόντος, με τις αυξήσεις να καταβάλλονται από τις 26–28 Αυγούστου 2026 (σύνταξη Σεπτεμβρίου). Παράλληλα, αν και ο νόμος δεν προβλέπει άμεση καταβολή αναδρομικών, διαμορφώνεται νομικό «παράθυρο» για δικαστική διεκδίκηση αναδρομικών έως και 6ετίας, κυρίως βάσει γνωμοδοτήσεων του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Τι αλλάζει πρακτικά
Καταργείται η μείωση του ποσοστού από 70% σε 35% μετά τη συμπλήρωση τριετίας χηρείας, σύμφωνα με τον νόμο 4387/2016 («νόμος Κατρούγκαλου»).
Η κύρια σύνταξη λόγω θανάτου καταβάλλεται πλέον μόνιμα στο 70% της σύνταξης του πρωτοδικαιούχου θανόντος.
Οι αυξήσεις εφαρμόζονται από τη σύνταξη Σεπτεμβρίου 2026, η οποία πληρώνεται σε δύο δόσεις: 26 Αυγούστου (μη μισθωτοί/επικουρικές κ.λπ.) και 28 Αυγούστου (μισθωτοί/κύριες συντάξεις).
Ποιοι ωφελούνται άμεσα
Περίπου 8.469 συνταξιούχοι του Δημοσίου που είχαν ήδη υποστεί την περικοπή στο 35% θα δουν τη σύνταξή τους να διπλασιάζεται (από 35% σε 70%).
Συνολικά, η ρύθμιση εκτιμάται ότι ωφελεί άμεσα ή έμμεσα περίπου 150.000 δικαιούχους σύνταξης χηρείας.
Σε ορισμένες περιπτώσεις (π.χ. αποστράτους/ειδικά καθεστώτα) αναφέρονται και σημαντικά αναδρομικά ποσά εφόσον ασκηθούν σχετικές διεκδικήσεις.
Το «παράθυρο» για αναδρομικά
Παρά το ότι η νομοθετική ρύθμιση (νόμος 5322/2026) ξεκαθαρίζει ότι δεν χορηγεί αναδρομικά για το διάστημα που οι συντάξεις καταβάλλονταν στο 35%, δημιουργείται νομικό έδαφος για διεκδίκηση αναδρομικών έως 6ετίας (περίπου 2020–2026).
Το Ελεγκτικό Συνέδριο έχει διατυπώσει παρατηρήσεις για την έλλειψη ενιαίας αντιμετώπισης των συνταξιούχων χηρείας, κάτι που ενισχύει επιχειρήματα σε ενδεχόμενες δικαστικές προσφυγές.
Με βάση αυτές τις γνωμοδοτήσεις, ανοίγει ο δρόμος για αγωγές/αιτήσεις αναγνώρισης δικαιώματος σε αναδρομικά για την περίοδο πριν την ισχύ της νέας ρύθμισης.
Τι σημαίνει αυτό για τους δικαιούχους
Άμεσα όσοι επηρεάζονται θα δουν αύξηση στη σύνταξη χηρείας από τα τέλη Αυγούστου, χωρίς να χρειάζεται να κάνουν κάτι (η εφαρμογή είναι αυτοματοποιημένη από e-ΕΦΚΑ/Δημόσιο).
Μεσοπρόθεσμα όσοι επιθυμούν να διεκδικήσουν αναδρομικά για παλαιότερες περικοπές θα πρέπει να εξετάσουν νομική οδό (π.χ. μέσω συλλόγων συνταξιούχων ή δικηγόρου), αξιοποιώντας τη νομολογία/γνωμοδοτήσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
